Làm hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi: Hướng dẫn chi tiết thủ tục, hồ sơ và lưu ý mới nhất 2025

Việc làm hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi thường khiến nhiều phụ huynh băn khoăn vì khác biệt so với thủ tục cấp cho người lớn. Theo quy định hiện hành, trẻ em từ 0 đến dưới 14 tuổi hoàn toàn có thể được cấp hộ chiếu riêng hoặc đi chung với cha mẹ. Bài viết này tổng hợp toàn bộ quy trình, giấy tờ cần chuẩn bị, chi phí, thời gian xử lý và những sai lầm thường gặp khi làm hộ chiếu cho trẻ em.

Hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi là gì? Bản chất và phân loại

Hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi về cơ bản là giấy thông hành do cơ quan có thẩm quyền cấp, cho phép trẻ xuất nhập cảnh hợp pháp. Tuy nhiên, do trẻ chưa đủ năng lực hành vi dân sự nên thủ tục có những điểm đặc thù.

Phân loại hộ chiếu cho trẻ em

• Hộ chiếu riêng (cấp cho trẻ từ 0 đến dưới 14 tuổi): Có giá trị như hộ chiếu người lớn nhưng thời hạn ngắn hơn (thường 5 năm và không gia hạn).
• Hộ chiếu chung (ghép vào hộ chiếu cha/mẹ): Áp dụng cho trẻ dưới 9 tuổi (theo quy định cũ) hoặc dưới 14 tuổi (theo một số quy định mới) – hình thức này đang dần bị thay thế bởi hộ chiếu riêng.
• Giấy thông hành (trong trường hợp khẩn cấp): Có thể được cấp cho trẻ khi cần xuất cảnh gấp mà chưa kịp làm hộ chiếu.

Từ năm 2023, Việt Nam chính thức áp dụng hộ chiếu mẫu mới (bìa xanh tím than) cho công dân, bao gồm cả trẻ em. Trẻ dưới 14 tuổi được cấp hộ chiếu riêng với thời hạn 5 năm, không phân biệt độ tuổi.

Điều kiện làm hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi

Xem Thêm:Toàn Tập Về Căn Cước Công Dân: Từ Cơ Bản Đến Nâng Cao Năm 2025

Trẻ em Việt Nam dưới 14 tuổi đáp ứng các điều kiện sau được cấp hộ chiếu:

1. Là công dân Việt Nam (có giấy khai sinh hợp lệ).
2. Không thuộc diện đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc cấm xuất cảnh (trẻ em hiếm khi rơi vào trường hợp này).
3. Có người đại diện hợp pháp (cha/mẹ hoặc người giám hộ) làm thủ tục.

Lưu ý: Trẻ em không cần phải có mặt khi nộp hồ sơ (trừ trường hợp cần chụp ảnh trực tiếp tại cơ quan nếu không có ảnh kỹ thuật số).

Hồ sơ làm hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi: Danh sách đầy đủ

Phụ huynh cần chuẩn bị các giấy tờ sau:

STT	Giấy tờ	Ghi chú
1	Tờ khai đề nghị cấp hộ chiếu (mẫu TK01/X01)	Khai thông tin trẻ và cha/mẹ, phải có chữ ký của cha hoặc mẹ (nếu chỉ một người ký cần có văn bản đồng ý của người kia).
2	02 ảnh thẻ của trẻ (4cm x 6cm, phông nền trắng, chụp trong vòng 6 tháng)	Nếu nộp online có thể cần ảnh số.
3	Bản sao giấy khai sinh của trẻ (kèm bản chính để đối chiếu)	Trường hợp trẻ không có hộ chiếu riêng trước đây.
4	Bản sao sổ hộ khẩu/hộ gia đình hoặc giấy xác nhận nhân khẩu	Để chứng minh nơi cư trú.
5	Bản sao CMND/CCCD của cha và mẹ (kèm bản chính)	Trường hợp cha mẹ ly hôn cần giấy tờ nuôi con.
6	Hộ chiếu cũ của trẻ (nếu có)	Nếu làm lại hoặc đổi.
7	Văn bản đồng ý của cha hoặc mẹ (nếu một người không thể ký tờ khai)	Có công chứng hoặc xác nhận của địa phương.

Hồ sơ bổ sung nếu trẻ đi du lịch một mình với người khác

• Văn bản ủy quyền: Cha mẹ ủy quyền cho người đưa trẻ xuất cảnh (có công chứng).
• Giấy xác nhận thông tin cư trú (nếu cần): Đối với trẻ có hộ khẩu vùng đặc thù.

Quy trình làm hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi từ A-Z

Bước 1: Chuẩn bị tờ khai và ảnh

Phụ huynh có thể điền tờ khai trực tuyến trên Cổng dịch vụ công quốc gia (https://dichvucong.gov.vn) hoặc đến trực tiếp cơ quan quản lý xuất nhập cảnh. Mẫu tờ khai TK01/X01 có sẵn, cần khai đầy đủ họ tên trẻ, ngày tháng năm sinh, quốc tịch, nơi đăng ký khai sinh và thông tin cha mẹ.

Ảnh của trẻ cần đúng quy cách: nền trắng, nhìn thẳng, không đeo kính (trừ kính thuốc), không đội mũ. Với trẻ sơ sinh, ảnh có thể chụp khi bé ngồi hoặc nằm, miễn khuôn mặt rõ ràng.

Bước 2: Nộp hồ sơ tại Phòng Quản lý xuất nhập cảnh

Có hai hình thức nộp hồ sơ làm hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi:

• Nộp trực tiếp: Tại Phòng Quản lý xuất nhập cảnh tỉnh/thành phố (nơi trẻ có hộ khẩu thường trú hoặc tạm trú).
• Nộp online: Qua Cổng dịch vụ công, sau đó đến nhận kết quả (một số nơi cho phép nhận hộ chiếu qua bưu điện).

Khi nộp, nhân viên sẽ kiểm tra, đối chiếu bản chính và thu lệ phí. Trẻ em dưới 14 tuổi không bắt buộc phải có mặt, nhưng nếu cần chụp ảnh trực tiếp (khi ảnh mang đến không đạt) thì trẻ phải đến.

Bước 3: Nhận giấy hẹn và thời gian xử lý

Thời gian giải quyết thông thường là 5-8 ngày làm việc (không kể thứ 7, chủ nhật). Nếu nộp trực tuyến và chọn nhận qua bưu điện, thời gian có thể kéo dài thêm 2-3 ngày. Phụ huynh sẽ nhận được giấy hẹn hoặc mã số hồ sơ để tra cứu.

Bước 4: Nhận hộ chiếu

Đến ngày hẹn, mang giấy hẹn và CMND/CCCD của người nhận (cha/mẹ) đến cơ quan đã nộp. Nếu nhận qua bưu điện, cần xuất trình giấy tờ tùy thân khi nhận. Hộ chiếu của trẻ có thời hạn 5 năm, không được gia hạn (hết hạn phải làm mới).

Chi phí làm hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi

Lệ phí cấp hộ chiếu áp dụng thống nhất trên toàn quốc (theo Thông tư 25/2021/TT-BTC):

Loại hồ sơ	Mức phí
Cấp mới hộ chiếu (mẫu cũ hoặc mới)	200.000 đồng
Cấp lại do hết hạn, hỏng, mất	400.000 đồng
Đổi từ hộ chiếu chung sang riêng	200.000 đồng
Phí gửi hồ sơ qua bưu điện (nếu có)	Khoảng 20.000 – 50.000 đồng

Lưu ý: Trẻ em là đối tượng miễn phí nếu lần đầu cấp hộ chiếu theo mẫu cũ? Thực tế hiện nay không có miễn lệ phí cho trẻ em, các mức trên áp dụng cho mọi lứa tuổi.

Lợi ích và hạn chế của việc làm hộ chiếu riêng cho trẻ dưới 14 tuổi

Lợi ích

• Chủ động trong việc đi lại: Trẻ có hộ chiếu riêng có thể xuất cảnh cùng bất kỳ người giám hộ nào (cha, mẹ, ông bà, người thân) mà không cần thủ tục phức tạp.
• Thời hạn 5 năm: Không cần làm lại thường xuyên như hộ chiếu chung (hết 2 năm phải đổi).
• Phù hợp cho các chuyến du lịch độc lập: Khi trẻ đi học, du lịch hè, tham gia các chương trình trao đổi.

Hạn chế

• Phải có sự đồng ý của cả cha và mẹ: Nếu cha mẹ ly hôn hoặc không hợp tác, việc xin chữ ký có thể gặp khó khăn.
• Không thể gia hạn: Hết 5 năm phải làm mới hoàn toàn, mất thêm chi phí và thời gian.
• Ảnh hưởng đến thẩm quyền xuất cảnh: Trẻ dưới 14 tuổi không thể tự ý ra nước ngoài mà không có người giám hộ đi kèm (theo quy định của một số quốc gia).

So sánh: Hộ chiếu riêng cho trẻ so với hộ chiếu chung (ghép vào cha mẹ)

Tiêu chí	Hộ chiếu riêng	Hộ chiếu chung (trên hộ chiếu cha/mẹ)
Đối tượng	Trẻ từ 0 đến dưới 14 tuổi	Trẻ dưới 9 tuổi (theo quy định cũ) hoặc dưới 14 tuổi (mới)
Thời hạn	5 năm (không gia hạn)	Bằng thời hạn hộ chiếu cha/mẹ (tối đa 10 năm)
Ảnh trên hộ chiếu	Ảnh của trẻ + thông tin riêng	Ảnh của cha/mẹ + thông tin trẻ ở trang bổ sung
Tính linh hoạt	Cao (đi với nhiều người khác)	Thấp (chỉ đi kèm với cha/mẹ có hộ chiếu đó)
Chi phí	200.000 đồng (làm mới)	Miễn phí (ước lượng trong phí cấp hộ chiếu cha/mẹ)
Thủ tục	Cần nhiều giấy tờ hơn	Đơn giản hơn (chỉ cần thông tin trẻ trên tờ khai cha mẹ)

Khuyến nghị: Nếu trẻ thường xuyên đi du lịch hoặc có nhu cầu xuất cảnh với nhiều người thân khác nhau, nên làm hộ chiếu riêng. Nếu chỉ thỉnh thoảng đi cùng cha mẹ, hộ chiếu chung vẫn là lựa chọn tiết kiệm.

Những sai lầm thường gặp khi làm hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi và cách tránh

Sai lầm 1: Thiếu sự đồng ý của cả cha và mẹ

Nhiều phụ huynh chỉ một người đi làm thủ tục mà không có văn bản đồng ý của người kia. Theo quy định, tờ khai phải có chữ ký của cả cha và mẹ. Nếu không thể ký trực tiếp, phải có văn bản ủy quyền hợp lệ. Cách tránh: Liên hệ trước với cơ quan xuất nhập cảnh để biết mẫu văn bản đồng ý.

Sai lầm 2: Ảnh thẻ không đạt yêu cầu

Trẻ em thường khó hợp tác khi chụp ảnh, dẫn đến ảnh bị mờ, góc chụp sai, nền không đúng. Hậu quả là bị trả hồ sơ hoặc yêu cầu chụp lại. Cách tránh: Chuẩn bị ảnh đúng quy cách (nền trắng, kích thước 4×6, mặt trẻ chiếm 70-80% khung hình). Có thể chụp tại tiệm ảnh chuyên nghiệp có kinh nghiệm chụp cho trẻ.

Sai lầm 3: Nộp hồ sơ sai nơi cư trú

Hồ sơ hộ chiếu chỉ được tiếp nhận tại Phòng Quản lý xuất nhập cảnh nơi trẻ có hộ khẩu thường trú hoặc tạm trú (có đăng ký tạm trú dài hạn). Nhiều người nộp tại nơi khác sẽ bị từ chối. Cách tránh: Kiểm tra địa chỉ trên CMND/CCCD của cha mẹ hoặc sổ hộ khẩu của trẻ.

Sai lầm 4: Không mang theo trẻ khi cần

Một số trường hợp (đặc biệt khi trẻ đã lớn, cần lấy dấu vân tay hoặc kiểm tra nhân dạng) yêu cầu trẻ có mặt. Nếu không, hồ sơ có thể bị trì hoãn. Cách tránh: Gọi điện hỏi trước cơ quan tiếp nhận về yêu cầu cụ thể.

Lưu ý quan trọng khi làm hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi

1. Thời hạn hộ chiếu không được gia hạn: Khi hộ chiếu hết hạn, trẻ phải làm lại từ đầu. Do đó, phụ huynh nên tính toán thời gian làm hộ chiếu sát với nhu cầu sử dụng (ví dụ làm trước chuyến đi 1-2 tháng).
2. Trẻ em có thể có hộ chiếu riêng từ khi mới sinh: Không có quy định độ tuổi tối thiểu, chỉ cần có giấy khai sinh hợp lệ.
3. Ảnh của trẻ sơ sinh: Có thể chụp bé nằm, miễn là khuôn mặt rõ, mắt mở, không có đồ chơi hay vật cản.
4. Ký trên tờ khai: Cha/mẹ ký tên trực tiếp vào tờ khai, không được ký thay trẻ (dù trẻ chưa biết chữ).
5. Chuẩn bị bản sao có công chứng: Một số nơi yêu cầu bản sao có công chứng giấy khai sinh, sổ hộ khẩu. Phụ huynh nên mang theo bản chính và bản sao photo sẵn.
6. Trường hợp cha mẹ ly hôn: Cần giấy tờ chứng minh người trực tiếp nuôi con (bản án ly hôn, quyết định nuôi con). Người không nuôi con phải có văn bản đồng ý cho trẻ xuất cảnh.

Câu hỏi thường gặp về làm hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi

Trẻ em dưới 14 tuổi có cần đi cùng cha mẹ khi nộp hồ sơ không?

Không bắt buộc, nhưng nếu trẻ không có ảnh đạt chuẩn hoặc cần lấy dấu vân tay (đối với trẻ từ 6 tuổi trở lên), cơ quan tiếp nhận có thể yêu cầu trẻ có mặt. Tốt nhất nên gọi điện hỏi trước.

Làm hộ chiếu cho trẻ sơ sinh có khó không?

Thủ tục tương tự, chỉ khác ở khâu chụp ảnh. Phụ huynh cần chuẩn bị ảnh bé nằm hoặc ngồi trên ghế, nhìn thẳng. Nhiều cơ quan cũng cho phép chụp ảnh tại chỗ.

Trẻ em Việt Nam sống ở nước ngoài có thể làm hộ chiếu tại Đại sứ quán không?

Có. Trẻ em là công dân Việt Nam ở nước ngoài có thể làm hộ chiếu tại Đại sứ quán hoặc Lãnh sự quán Việt Nam. Hồ sơ tương tự, thời gian xử lý có thể lâu hơn (2-4 tuần).

Hộ chiếu riêng của trẻ có thể dùng để đi nước ngoài một mình không?

Không. Theo Công ước Liên Hợp Quốc về Quyền Trẻ em, trẻ dưới 14 tuổi thường không được phép xuất cảnh một mình. Hầu hết các quốc gia yêu cầu trẻ đi kèm với người giám hộ hoặc có văn bản cho phép.

Nếu hộ chiếu của trẻ bị mất thì xử lý thế nào?

Cần làm thủ tục báo mất và cấp lại hộ chiếu mới. Hồ sơ gồm đơn trình báo mất (có xác nhận của công an phường/xã), tờ khai cấp lại và các giấy tờ tùy thân. Lệ phí cấp lại là 400.000 đồng.

Làm hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi online được không?

Có thể nộp hồ sơ trực tuyến trên Cổng dịch vụ công quốc gia, sau đó đến nhận kết quả hoặc nhận qua bưu điện. Tuy nhiên cần có chữ ký số hoặc tài khoản dịch vụ công của phụ huynh.

Kết luận

Việc làm hộ chiếu cho người dưới 14 tuổi không phức tạp như nhiều người vẫn nghĩ. Chỉ cần chuẩn bị đầy đủ giấy tờ, ảnh đúng quy định và có sự đồng thuận của cả cha mẹ, thời gian xử lý nhanh chóng chỉ trong vòng một tuần. Phụ huynh nên cân nhắc nhu cầu thực tế để lựa chọn giữa hộ chiếu riêng hay hộ chiếu chung, đồng thời lưu ý các sai lầm thường gặp để tránh mất thời gian và chi phí. Với hướng dẫn chi tiết trên, việc làm hộ chiếu cho trẻ sẽ trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết.