Hướng dẫn chi tiết thủ tục làm căn cước công dân ở nơi tạm trú mới nhất 2025

Từ ngày 1/7/2024, Luật Căn cước 2023 chính thức có hiệu lực, mang đến nhiều thay đổi quan trọng trong việc cấp thẻ căn cước. Trong đó, quy định về làm căn cước công dân ở nơi tạm trú được nới lỏng đáng kể, tạo điều kiện thuận lợi cho hàng triệu người dân đang sinh sống và làm việc xa quê. Không còn bắt buộc phải về nơi đăng ký thường trú, người dân có thể thực hiện thủ tục cấp, đổi, cấp lại thẻ căn cước ngay tại nơi tạm trú, giúp tiết kiệm thời gian và chi phí đi lại. Bài viết này sẽ tổng hợp toàn bộ quy trình, hồ sơ, lệ phí và những lưu ý quan trọng để bạn hoàn tất thủ tục một cách nhanh chóng.

Giải thích khái niệm và bản chất của việc làm căn cước ở nơi tạm trú

Làm căn cước công dân ở nơi tạm trú là thủ tục hành chính cho phép công dân Việt Nam từ đủ 14 tuổi trở lên thực hiện đề nghị cấp, đổi, cấp lại thẻ căn cước theo địa chỉ nơi đăng ký tạm trú thay vì phải về nơi thường trú. Trước đây, quy định chỉ cho phép làm CCCD tại nơi thường trú hoặc nơi tạm trú trong một số trường hợp đặc biệt. Luật mới đã xóa bỏ rào cản này, giúp thủ tục trở nên linh hoạt hơn.

Bản chất của việc này dựa trên nguyên tắc “một cửa, liên thông” và ứng dụng cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Dữ liệu về nơi tạm trú đã được đồng bộ trên hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư (CSDLQGDC). Cơ quan Công an nơi tạm trú có thể tra cứu thông tin thường trú, tình trạng cư trú của công dân thông qua hệ thống. Do đó, việc tiếp nhận hồ sơ cấp thẻ căn cước tại nơi tạm trú là hoàn toàn khả thi và hợp pháp.

Đối tượng được làm CCCD tại nơi tạm trú bao gồm: công dân đã đăng ký tạm trú hợp lệ (có Sổ tạm trú hoặc thông tin trên Cổng dịch vụ công); công dân đang thực hiện nghĩa vụ quân sự, học tập, công tác tại địa phương khác; người nước ngoài nhập quốc tịch Việt Nam nhưng chưa xóa đăng ký thường trú cũ.

Phân loại các trường hợp làm căn cước công dân ở nơi tạm trú

Có ba nhóm trường hợp chính mà công dân có thể thực hiện thủ tục tại nơi tạm trú:

• Cấp mới thẻ căn cước: Dành cho công dân từ đủ 14 tuổi trở lên chưa từng được cấp thẻ; hoặc người đã được cấp Chứng minh nhân dân 9 số/12 số, Chứng minh nhân dân mã vạch muốn chuyển sang thẻ căn cước; trẻ em dưới 6 tuổi (cha mẹ làm thay); công dân thuộc diện được miễn cấp thẻ nhưng có nhu cầu.
• Đổi thẻ căn cước: Khi thẻ bị hỏng, mờ thông tin, hết hạn sử dụng; thay đổi nhân dạng, giới tính, thông tin nhân thân (họ tên, ngày tháng năm sinh); xác định lại quê quán; có sai sót trên thẻ.
• Cấp lại thẻ căn cước: Khi thẻ bị mất, bị đánh cắp hoặc bị thu hồi do vi phạm; công dân mất năng lực hành vi dân sự nhưng có nhu cầu (người giám hộ làm thay).

Mỗi trường hợp có yêu cầu hồ sơ và lệ phí khác nhau. Tuy nhiên, điểm chung là bạn hoàn toàn có thể làm tại nơi tạm trú mà không cần về quê.

Quy trình chi tiết làm căn cước công dân ở nơi tạm trú



Bước 1: Chuẩn bị đầy đủ hồ sơ

Hồ sơ cần có khi đến cơ quan Công an nơi tạm trú:

• Phiếu đề nghị cấp/đổi/cấp lại thẻ căn cước (theo mẫu TK01 do Bộ Công an quy định).
• Giấy khai sinh (bản sao hoặc bản chính để đối chiếu) – áp dụng với trường hợp cấp mới lần đầu.
• Hộ chiếu hoặc giấy tờ tùy thân khác (nếu có) để xác minh nhân thân.
• Giấy xác nhận thông tin về nơi cư trú (được cấp từ Cổng dịch vụ công hoặc trực tiếp tại Công an phường/xã nơi tạm trú).
• Trường hợp đổi thẻ: mang theo thẻ căn cước cũ (hoặc biên lai đã nộp thẻ cũ nếu làm online trước).
• Trường hợp cấp lại do mất: giấy tờ chứng minh việc mất (ví dụ đơn trình báo mất tại công an cấp xã).

Một điểm quan trọng: hiện nay hệ thống đã liên thông dữ liệu tạm trú, nên nhiều nơi chỉ yêu cầu xuất trình thông tin tạm trú trên ứng dụng VNeID hoặc Cổng dịch vụ công quốc gia. Vì vậy, hãy kiểm tra trước trên ứng dụng VNeID xem mục “Nơi cư trú hiện tại” đã được cập nhật chưa.

Bước 2: Nộp hồ sơ tại cơ quan Công an có thẩm quyền

Không. Điều kiện tiên quyết là bạn phải có đăng ký tạm trú hợp lệ, được cập nhật trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư. Nếu chưa đăng ký, bạn cần thực hiện đăng ký tạm trú trước tại Công an cấp xã nơi cư trú.

Làm căn cước ở nơi tạm trú có mất thêm phí không?

Lệ phí cấp thẻ căn cước tại nơi tạm trú hoàn toàn giống với nơi thường trú, được quy định thống nhất trên toàn quốc. Không có khoản phụ phí nào thêm.

Thời gian nhận thẻ có lâu hơn không?

Không. Thời hạn giải quyết là như nhau (07 ngày đối với cấp mới/đổi, 15 ngày đối với cấp lại do mất). Tuy nhiên, thực tế có thể nhanh hơn nếu hệ thống liên thông tốt.

Nếu tôi chuyển chỗ tạm trú sau khi nộp hồ sơ thì có nhận được thẻ không?

Bạn cần thông báo với cơ quan đã tiếp nhận hồ sơ về địa chỉ nhận thẻ mới. Hoặc có thể đăng ký nhận qua bưu điện theo địa chỉ mới. Nếu không, thẻ sẽ được trả về cơ quan cũ và có thể bị thất lạc.

Trẻ em dưới 14 tuổi có được làm căn cước ở nơi tạm trú không?

Theo Luật Căn cước 2023, trẻ em từ đủ 0 tuổi đến dưới 14 tuổi được cấp thẻ căn cước khi có nhu cầu. Cha mẹ hoặc người giám hộ có thể làm thủ tục tại nơi tạm trú của mình (nếu trẻ sống cùng). Lệ phí cấp cho trẻ dưới 6 tuổi được miễn.

Tôi cần mang theo sổ hộ khẩu hay giấy tờ gì để chứng minh tạm trú?

Không cần sổ hộ khẩu. Chỉ cần xuất trình thông tin trên ứng dụng VNeID (mục Thông tin cư trú) hoặc mang theo giấy xác nhận tạm trú do Công an xã/phường cấp (nếu chưa có VNeID).

Kết luận

Quy định làm căn cước công dân ở nơi tạm trú là một bước tiến lớn trong cải cách hành chính, mang lại lợi ích thiết thực cho hàng triệu người dân. Với quy trình đơn giản, thời gian xử lý nhanh và không phát sinh chi phí bất hợp lý, ai cũng có thể hoàn tất thủ tục ngay tại nơi mình đang sinh sống, học tập, làm việc. Điều quan trọng là bạn cần chuẩn bị trước: cập nhật thông tin cư trú, kiểm tra dữ liệu trên VNeID, chuẩn bị đầy đủ giấy tờ theo đúng trường hợp của mình. Nếu gặp vướng mắc, hãy liên hệ trực tiếp cơ quan Công an nơi tạm trú hoặc gọi tổng đài hỗ trợ (114) để được giải đáp kịp thời. Việc nắm rõ quyền lợi và quy trình sẽ giúp bạn không mất thời gian, không phải lo lắng về thủ tục hành chính khi cần cấp, đổi thẻ căn cước.