Căn cước bị thu hồi: Nguyên nhân, quy trình và những điều công dân cần biết ngay
19 Th7
Việc một người dân bị căn cước bị thu hồi không còn là tình huống hiếm gặp trong thời đại số hóa dữ liệu dân cư hiện nay. Đây là quyết định hành chính mang tính cưỡng chế của cơ quan có thẩm quyền, nhằm đảm bảo tính chính xác của cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và căn cước. Trong bài viết này, chúng
Căn cước bị thu hồi là việc cơ quan quản lý căn cước ra quyết định chấm dứt hiệu lực của thẻ căn cước đã cấp, đồng thời thu lại thẻ đó từ công dân. Hành động này được thực hiện dựa trên các quy định tại Luật Căn cước năm 2023 và các văn bản hướng dẫn thi hành. Khác với việc căn cước hết hạn hoặc bị hỏng, thu hồi là biện pháp mang tính bắt buộc, có thể phát sinh từ lỗi của hệ thống hoặc hành vi vi phạm của công dân.
Trên thực tế, sau khi thẻ căn cước bị thu hồi, công dân sẽ không được sử dụng thẻ này cho bất kỳ giao dịch hành chính, ngân hàng hay đi lại nào. Việc tiếp tục sử dụng thẻ đã bị thu hồi có thể bị xử phạt vi phạm hành chính theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP.
Điều 24 Luật Căn cước 2023 quy định rõ các trường hợp thẻ căn cước bị thu hồi. Ngoài ra, Nghị định 70/2024/NĐ-CP hướng dẫn chi tiết thi hành Luật Căn cước cũng cụ thể hóa các tình huống thực tế. Công dân cần nắm vững các quy định này để chủ động bảo vệ quyền lợi của mình khi bị căn cước bị thu hồi.
Các trường hợp căn cước bị thu hồi
Thu hồi do sai sót thông tin cá nhân
Đây là một trong những nguyên nhân phổ biến nhất dẫn đến căn cước bị thu hồi. Khi cơ quan chức năng phát hiện thẻ căn cước đã cấp có sai sót về họ tên, ngày tháng năm sinh, giới tính, quê quán, nơi thường trú hoặc các thông tin định danh khác, thẻ sẽ bị thu hồi để cấp lại đúng thông tin. Sai sót có thể xuất phát từ lỗi nhập liệu của cán bộ hoặc thông tin từ công dân khai không chính xác.
Thu hồi do trùng lặp số định danh cá nhân
Trường hợp một công dân có hai số định danh cá nhân khác nhau do nhập liệu lỗi hoặc do thay đổi giấy tờ tùy thân, cơ quan quản lý sẽ tiến hành căn cước bị thu hồi một trong hai thẻ, giữ lại thẻ có số định danh chính xác. Tình trạng này thường xảy ra với những người từng được cấp chứng minh nhân dân 9 số cũ và sau đó được cấp căn cước 12 số nhưng chưa đồng bộ dữ liệu.
Thu hồi do thay đổi quốc tịch hoặc mất quốc tịch
Khi công dân Việt Nam xin thôi quốc tịch, bị tước quốc tịch hoặc nhập quốc tịch nước ngoài, thẻ căn cước sẽ bị thu hồi. Điều này là đương nhiên vì căn cước chỉ cấp cho công dân Việt Nam. Nếu
Nếu thẻ bị thu hồi do lỗi của cơ quan nhà nước (sai thông tin, nhầm lẫn giữa các công dân), bạn hoàn toàn có quyền yêu cầu bồi thường thiệt hại thực tế (nếu có) và được cấp lại thẻ miễn phí. Trường hợp do lỗi của bạn (khai sai, giả mạo), bạn phải chịu phí làm mới.
Thời gian xử lý cấp lại thẻ sau khi thu hồi là bao lâu?
Theo Luật Căn cước 2023, thời gian cấp mới thẻ căn cước không quá 7 ngày làm việc đối với trường hợp thông thường, và không quá 15 ngày làm việc đối với trường hợp cần xác minh thêm. Nếu quá thời hạn,
Có. Nếu cho rằng quyết định thu hồi là trái pháp luật,
Thẻ căn cước chỉ cấp cho công dân Việt Nam. Người nước ngoài được cấp thẻ tạm trú hoặc thẻ thường trú, và các loại thẻ này cũng có thể bị thu hồi nếu vi phạm pháp luật về xuất nhập cảnh hoặc cư trú.
Lưu ý quan trọng khi có quyết định thu hồi căn cước
Luôn giữ lại bản sao quyết định thu hồi để làm bằng chứng sau này.
Không tự ý tiêu hủy thẻ nếu chưa có quyết định chính thức.
Cập nhật ngay thông tin thu hồi với ngân hàng, công ty bảo hiểm, cơ quan thuế nếu bạn đang sử dụng căn cước làm giấy tờ định danh.
Trong thời gian chờ cấp thẻ mới, hãy xin giấy xác nhận nhân thân từ công an phường/xã để sử dụng tạm thời.
Nếu thu hồi do sai sót thông tin, cần kiểm tra kỹ dữ liệu trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư trước khi làm thủ tục cấp lại.
Căn cước bị thu hồi là quy trình nghiệp vụ cần thiết để đảm bảo tính chính xác và minh bạch của hệ thống quản lý dân cư. Dù là do lỗi từ phía cơ quan nhà nước hay từ chính công dân, việc hiểu rõ nguyên nhân, quyền lợi và các bước xử lý sẽ giúp mỗi người dân chủ động hơn, tránh bị gián đoạn các hoạt động hành chính và đời sống. Nếu bạn đang gặp tình huống này, hãy bình tĩnh thực hiện theo các hướng dẫn trên, và nếu cần hỗ trợ pháp lý, đừng ngần ngại liên hệ với cơ quan công an nơi gần nhất.
Xin chào, tôi là Nguyễn Viết Phú, công chứng viên với hơn 10 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực công chứng và chứng thực. Tôi xây dựng website này nhằm chia sẻ kiến thức pháp lý, kinh nghiệm thực tiễn và hướng dẫn các thủ tục công chứng một cách dễ hiểu, chính xác và cập nhật, giúp người đọc tiếp cận thông tin nhanh chóng, đáng tin cậy.
